{"id":16203,"date":"2020-04-25T07:22:54","date_gmt":"2020-04-25T05:22:54","guid":{"rendered":"http:\/\/www.zamosc.pttk.pl\/wordpress\/?page_id=16203"},"modified":"2020-04-25T07:30:56","modified_gmt":"2020-04-25T05:30:56","slug":"46-rajd-spotkanie-z-wiosna-wirtualny","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/zamosc.pttk.pl\/wordpress\/?page_id=16203","title":{"rendered":"46 Rajd „Spotkanie z Wiosn\u0105” wirtualny"},"content":{"rendered":"

T<\/span>ak mia\u0142o by\u0107…<\/span><\/em><\/strong><\/span><\/p>\n

Wyruszamy z zachodniego skraju Mrzyg\u0142od\u00f3w. Jest niewielka wioseczka, tylko kilka dom\u00f3w i krzy\u017c brusnie\u0144ski. Prze wiosk\u0119 przechodzi granica wojew\u00f3dztw i jedno gospodarstwo (dzisiaj opuszczone nale\u017cy do woj. lubelskiego gm. Lubycza Kr\u00f3lewska a pozosta\u0142e do woj. podkarpackiego w gm. Horyniec-Zdr\u00f3j. Po wojnie cz\u0119\u015b\u0107 mieszka\u0144c\u00f3w wysiedlono i spalono. Pozosta\u0142y nieliczne domy i gospodarstwa. Wioska po\u0142\u017cona w\u015br\u00f3d las\u00f3w w dolinie z dala od nowoczesnej cywilizacji.Idziemy piaszczyst\u0105, \u00a0szerok\u0105 drog\u0105 Mrzyg\u0142ody – Potoki na wsch\u00f3d do szlaku wolno\u015bciowego.
\nPo wyj\u015bciu na skraj rozleg\u0142ego pola, kierujemy si\u0119 na wsch\u00f3d do kraw\u0119dzi lasu i dalej przez zagajnik sosnowy. W miejscu gdzie by\u0142 przysi\u00f3\u0142ek Horaje, stoi samotny krzy\u017c. Mieszka\u0144cy tej wioski pracowali w pobliskich kamienio\u0142omach wykonywali krzy\u017ce kamienne r\u00f3\u017cni\u0105ce si\u0119 od krzy\u017cy bru\u015bnie\u0144skich. Takie krzy\u017ce mo\u017cemy jeszcze zobaczy\u0107 w pobliskich Siedliskach. W zaro\u015blach mo\u017cna zauwa\u017cy\u0107 jeszcze pozosta\u0142o\u015bci fundament\u00f3w i studni. Ten odcinek szlaku jest trudny do przebycia po deszczu ze wzgl\u0119du na g\u0142\u0119bokie koleiny i ka\u0142u\u017ce. Przez rzadki las bukowy dochodzimy do drogi le\u015bnej asfaltowej. Skr\u0119ciwszy w prawo w\u0119drujemy pod g\u00f3r\u0119. Po wschodniej stronie g\u0142\u0119bokie, malownicze w\u0105wozy. Ponownie jeste\u015bmy na terenie woj. lubelskiego w gm. Lubycza Kr\u00f3lewska. Na wschodzie po\u0142o\u017cone jest wzg. D\u0105browa (340 m n.p.m.). Na prze\u0142omie XIII i XIV wieku istnia\u0142 tu gr\u00f3d obronny – Siedlisko. Na wzg\u00f3rzu pozostawiamy drog\u0119 asfaltow\u0105 przy g\u0142azie po\u015bwi\u0119conemu le\u015bnikowi pracuj\u0105cemu w lasach Sapieh\u00f3w a po wojnie d\u0142ugoletniemu ministrowi le\u015bnictwa i przemys\u0142u drzewnego Romanowi Gesingowi. Warto obejrze\u0107 alej\u0119 obsadzona modrzewiami. To Gesing wymy\u015bli\u0142, aby na skraju lasu sadzi\u0107 \u017carnowiec, kt\u00f3ry jest smakowitym pokarmem dla dzikich zwierz\u0105t. Maj\u0105c ca\u0142y rok zielony pokarm zwierzyna nie niszczy\u0142a zasiew\u00f3w. W okolicznych lasach pojawiaj\u0105 si\u0119 rysie. W runie rosn\u0105 rzadkie i chronione ro\u015bliny: bu\u0142awnik wielokwiatowy – gatunek w Polsce zagro\u017cony wymarciem, bu\u0142awik mieczolistny, kruszczyk szerokolistny, podkolan bia\u0142y i zielonawy, orlik pospolity, lilia z\u0142otog\u0142\u00f3w, wawrzynek wilcze\u0142yko oraz barwinek pospolity, kt\u00f3rego po\u0142acie nale\u017c\u0105 do najbogatszych w Polsce. Stoki wzg\u00f3rz porastaj\u0105 gatunki g\u00f3rskie – \u017cywiec gruczo\u0142owaty, paprotnik kolczysty, kosmatka olbrzymia i kokoryczka ok\u00f3\u0142kowa. Dochodzimy do drogi wojew\u00f3dzkiej Hrebenne – Werchrata a dalej do wioski Siedliska.
\nSiedliska – wie\u015b powsta\u0142a w okresie istnienia grodu jako jego zaplecze gospodarcze. Roz\u0142o\u017cy\u0142a si\u0119 wzd\u0142u\u017c strumienia Prutnik (Pru\u015bnik). W po\u0142owie XV w. dzier\u017cawc\u0105 kr\u00f3lewskiej wsi Siedliska by\u0142 Jacko Dzieduszycki herbu Sas. R\u00f3d ten mieszka\u0142 tu przez kilka wiek\u00f3w. W XVI w. wybudowano dw\u00f3r, w okolicy kapliczki \u201ena wodzie”.
\nWoda ze \u017ar\u00f3de\u0142ka przy kapliczce z ikon\u0105 \u015bw. Miko\u0142aja ma wg miejscowej tradycji w\u0142asno\u015bci uzdrawiaj\u0105ce – szczeg\u00f3lnie w dniu odpustu 22 maja – na \u015bw. Miko\u0142aja czczonego przez ludno\u015b\u0107 rusi\u0144sk\u0105 (ukrai\u0144sk\u0105).
\nJeszcze w po\u0142owie XIX w. sta\u0142a tu budowla nazywana przez miejscowych dworem. Wg legendy, do budowy dworu wykorzystano piasek z kurhanu kryj\u0105cego wojownik\u00f3w poleg\u0142ych w XVII w., dlatego we dworze ci\u0105gle straszy\u0142o. Inna legenda g\u0142osi, \u017ce w dworze straszy\u0142 duch dawnego w\u0142a\u015bciciela Jab\u0142onowskiego, kt\u00f3ry by\u0142 heretykiem i rozpustnikiem, Kiedy zmar\u0142 ksi\u0105dz nie chcia\u0142 do pochowa\u0107 na po\u015bwi\u0119conym cmentarzu, pochowano go na kurhanie. Ksi\u0105\u017c\u0119 Adam Sapieha kupi\u0142 dw\u00f3r z wrednym duchem. Ksi\u0105\u017c\u0119 Pawe\u0142 Sapieha, syn Adama w 1903 roku poleci\u0142 rozebra\u0107 dw\u00f3r i z tego materia\u0142u wybudowa\u0107 cerkiew. Na pocz\u0105tku XIX w. na po\u0142udnie od kopca ziemnego powsta\u0142a furfurarnia – fabryka porcelany, kt\u00f3ra upad\u0142a przed I wojn\u0105 \u015bwiatow\u0105. W okolicy by\u0142y kopalnie glinki u\u017cywanej do produkcji garnk\u00f3w.
\nW XIX w. dobra do Jab\u0142onowskich zakupi\u0142 ksi\u0105\u017c\u0119 Adam Sapieha – polityk galicyjski, prezes Galicyjskiego Towarzystwa Gospodarczego. W sk\u0142ad maj\u0105tku wchodzi\u0142y folwarki w Siedliskach, Hrebennem, Racie i Mostach Ma\u0142ych. Na pocz\u0105tku XX w. na Prutniku wybudowano elektrowni\u0119 wodn\u0105 na potrzeby dworu i folwarku. Po \u015bmierci ksi\u0119cia Adama maj\u0105tek przej\u0105\u0142 jego syn Pawe\u0142 Sapieha. C\u00f3rka Paw\u0142a Sapiehy – ksi\u0119\u017cniczka Matylda, by\u0142a \u017con\u0105 Juliusza Osterwy.
\nKsi\u0105\u017c\u0119 Pawe\u0142 Sapieha pochowany jest na cmentarzu. Na pomniku umieszczono napis: \u201eKsi\u0105\u017c\u0119 Pawe\u0142 Sapieha zm. 30 V 1931 r. by\u0142 wzorem w pracy i modlitwie”. Ksi\u0105\u017c\u0119 Pawe\u0142 Sapieha by\u0142 pierwszym prezesem Polskiego Czerwonego Krzy\u017ca.
\nDo czerwca 1941 r. w dworze stacjonowa\u0142 oddzia\u0142 radzieckiej stra\u017cy granicznej, kt\u00f3ry zdewastowa\u0142 budynki i park. P\u00f3\u017aniej stacjonowa\u0142 tu oddzia\u0142 niemiecki. W nocy z 16 na 17 lipca 1944 dw\u00f3r, folwark i szko\u0142a zosta\u0142y spalone przez UPA. Po wojnie teren parku zosta\u0142 zniszczony w czasie budowy linii kolejowej w kierunku Werchraty.
\nNiewiele pozosta\u0142o z dawnej zabudowy Siedlisk. Zwr\u00f3\u0107my uwag\u0119 na konstrukcj\u0119 gank\u00f3w dom\u00f3w. W domach, kt\u00f3rych szczyty gank\u00f3w s\u0105 w kszta\u0142cie tr\u00f3jk\u0105ta mieszka\u0142a ludno\u015b\u0107 polska, natomiast ganki maj\u0105ce szczyty w kszta\u0142cie \u0142uku oznaczaj\u0105, \u017ce mieszka\u0144cy tego domu byli Rusinami. Mo\u017cemy zobaczy\u0107 jedynie pozosta\u0142o\u015bci parku – wiekowe d\u0119by (pomniki przyrody) oraz osobliwo\u015bci przyrody: skamienia\u0142e drzewa, o kt\u00f3rych pisa\u0142 ju\u017c Jan D\u0142ugosz – \u201edruga (osobliwo\u015b\u0107 to ta), \u017ce w lasach, na polach i borach miasteczka Potylicz i wsi Hrebenne i Prusie w ziemi i krainie be\u0142skiej i che\u0142mskiej diecezji sosnowe drzewa maj\u0105 tak\u0105 natur\u0119 i t\u0119 w\u0142a\u015bciwo\u015b\u0107, \u017ce je\u017celi jaka\u015b ich cz\u0119\u015b\u0107 cho\u0107by ga\u0142\u0105\u017a lub inny kawa\u0142, odci\u0119ta zostanie lub od\u0142amana lub je\u017celi ca\u0142e drzewo zostanie \u015bci\u0119te przemienia si\u0119 i przekszta\u0142ca po kilku latach w krzemie\u0144 i prawie taki jak krzemie\u0144 prawdziwy, uderzywszy wydaje iskr\u0119, zachowuj\u0105c wielko\u015b\u0107 i rozmiary w jakich by\u0142 odci\u0119ty, przecie maj\u0105c w\u0142a\u015bciwo\u015bci i przyrodzenie krzemienia „. Skamienia\u0142e drzewa mo\u017cna zobaczy\u0107 obok kilkuwiekowego d\u0119bu r\u00f3wnie\u017c pomnika przyrody i przy ko\u015bciele. Warto odwiedzi\u0107 Muzeum Skamienia\u0142ych Drzew, gdzie opr\u00f3cz niespotykanych gdzie indziej okaz\u00f3w skamienia\u0142ych drzew jest wiele eksponat\u00f3w wyposa\u017cenia gospodarstw a nawet latarnia z poci\u0105gu \u201eba\u0142aja\u201d.<\/p>\n

[huge_it_slider id=”230 „]<\/p>\n

Tekst i zdj\u0119cia Edward<\/p>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Tak mia\u0142o by\u0107… Wyruszamy z zachodniego skraju Mrzyg\u0142od\u00f3w. Jest niewielka wioseczka, tylko kilka dom\u00f3w i krzy\u017c brusnie\u0144ski. Prze wiosk\u0119 przechodzi granica wojew\u00f3dztw i jedno gospodarstwo (dzisiaj opuszczone nale\u017cy do woj. lubelskiego gm. Lubycza Kr\u00f3lewska a pozosta\u0142e do woj. podkarpackiego w … Czytaj dalej →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-16203","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zamosc.pttk.pl\/wordpress\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/16203","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zamosc.pttk.pl\/wordpress\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/zamosc.pttk.pl\/wordpress\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zamosc.pttk.pl\/wordpress\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zamosc.pttk.pl\/wordpress\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=16203"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/zamosc.pttk.pl\/wordpress\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/16203\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":16241,"href":"https:\/\/zamosc.pttk.pl\/wordpress\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/16203\/revisions\/16241"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zamosc.pttk.pl\/wordpress\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=16203"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}